İzmir’in bilinen en eski yerleşim alanı Yeşilova Höyüğü’nde sürdürülen kazılar, 8 bin 500 yıl önce bölgede yaşayan insanların gündelik hayatına ışık tutuyor. Çipura ve midye tüketen, sürme ve takılar kullanan, ayrı evlerde yaşayıp ortak mutfaklarda bir araya gelen topluluğun örgütlü ve barışçıl yaşamına ilişkin yeni bulgular ortaya çıkarıldı.

Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Ege Üniversitesi adına, Doç. Dr. Zafer Derin başkanlığında; İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Ticaret Odası ve Bornova Belediyesi’nin destekleriyle sürdürülen çalışmalarda özellikle Neolitik Dönem yerleşimine odaklanıldı.

İlk İzmirlilerin 8 bin yıllık ortak mutfağı

Kazılarda öne çıkan alanlardan biri, günlük yaşamda kullanılan açık mutfak işliği oldu. Aynı noktada farklı özelliklerde ocak ve fırınlar ile bunların çevresinde çanak çömlekler ortaya çıkarıldı. Doç. Dr. Zafer Derin, ortak kullanım alanlarının toplumun sosyal yapısına ilişkin önemli bilgiler verdiğini belirterek, ilk İzmirlilerin birlikte yaşamı şekillendirme kavramı üzerinde oldukça gelişkin bir topluluk olduğunu söyledi.

Çipura sofradaydı

İlk İzmirlilerin sofrasının, bugünkü Ege mutfağıyla şaşırtıcı benzerlikler taşıdığı ortaya çıktı. Doç. Dr. Zafer Derin, deniz ürünlerinin yoğun tüketildiğini belirterek, çipuranın en çok sevilen balıklardan olduğunu ve günümüz Ege toplumundan çok farklı olmadıklarını ifade etti.

8 bin yıllık sürme kalemi

Yeşilova’nın toprağı, ilk İzmirlilerin kişisel bakım ve süslenme alışkanlıklarına ilişkin izleri de koruyor. Önceki kazı sezonlarında yaklaşık 8 bin yıl öncesine ait, özel olarak biçimlendirilmiş bir sürme kalemi bulundu.

Evleri ayrı, yaşamları ortaktı

Doç. Dr. Zafer Derin, bu yaşam biçiminin barış ve özgürlük kavramlarını öne çıkardığını ifade ederek, yerleşimde savaş araç gereçlerine rastlanmadığını belirtti.

Kırılanı atmayan bir toplum

İlk İzmirlilerin çevreci bir toplum oldukları da kazı bulgularında görülüyor. Öğütme taşlarının kırıldığında bile yapıların duvarlarında tekrar kullanıldığı tespit edildi.

Yangının izi hâlâ taşlarda

Arkeolojik katmanlar, ilk İzmirlilerin aynı bölgede köylerini defalarca yeniden kurduğunu gösteriyor. Kazı alanında ortaya çıkarılan yanmış taşlar, binlerce yıl önce yaşanan büyük bir yangının izlerini taşıyor.

En az 500 kişilik bir yaşam

Yeşilova’da en az 500 kişilik bir topluluğun yaşamış olabileceği değerlendiriliyor. Yaklaşık 70 bin metrekarelik alanda devam eden çalışmalar, bölgenin tarihini daha da eskiye götürüyor.

Haber: Mustafa Kemal DEMİR