Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Manisa'da bulunan Sardes Antik Kenti ve Bintepe Lidya Tümülüsleri'nin korunması amacıyla hayata geçirilen Havadan İzleme ve Güvenlik Merkezi'nin açılışını yaptı. Yaklaşık 75 kilometrekarelik bir alana yayılan ve 120'den fazla anıt mezarı barındıran Bintepeler bölgesi, artık gece görüş kabiliyetine sahip yüksek teknolojili insansız hava araçları (İHA) ile sürekli gözetim altında tutulacak.
Teknoloji Kaçak Kazılara Karşı Devrede
Bakan Ersoy, açılışta yaptığı konuşmada, geçmişte bazı tümülüslerin iş makineleriyle geri döndürülemez şekilde tahrip edildiğini hatırlatarak, geniş coğrafyalarda tehditlerin erken tespiti için teknolojinin şart olduğunu vurguladı. Eski bir kazı evinin modern bir merkeze dönüştürüldüğü projede, İHA'ların yanı sıra üç anten sistemi, merkezi izleme ekranları ve çevre güvenlik kameraları kullanılıyor. Vardiyalı görev yapacak güvenlik personeli, İHA pilotluğu eğitimlerini tamamlayarak şüpheli durumlarda Jandarma birimleriyle koordineli şekilde müdahale edecek.
Kültür Varlığı Kaçakçılığıyla Mücadelede Üç Temel Strateji
Kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadeleyi “önleme, uluslararası iş birliği ve iade” olmak üzere üç temel yapı taşı üzerine kurduklarını belirten Ersoy, 2002 yılından bu yana 13 bin 474 eserin Türkiye'ye geri getirildiğini, bu eserlerin 9 bin 159'unun ise son sekiz yılda ülkeye kazandırıldığını açıkladı. Bakan Ersoy, ABD ile kültür varlıklarına yönelik ithalat kısıtlamalarını düzenleyen Mutabakat Zaptı'nın 2026 yılından itibaren beş yıl daha uzatıldığını da duyurdu.
"Bir kültür varlığını yıllar süren bir mücadelenin ardından geri getirmek büyük bir başarıdır. Asıl hedefimiz ise o eserin ait olduğu topraklardan hiç kopmamasını sağlamaktır."
Manisa'dan yasa dışı yollarla çıkarılan ve daha sonra geri getirilen altın kolye, bronz kline ve Lidya mezar stelleri gibi eserlere de değinen Ersoy, Bintepeler'de uygulanan bu modelin, geniş alanlara yayılan diğer arkeolojik bölgelerin korunması için de bir örnek teşkil edeceğini belirtti. Bakan Ersoy, projenin hayata geçirilmesinde emeği geçen Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Manisa Valiliği, Jandarma teşkilatı ve Sardis kazı ekibine teşekkür ederek, "Binlerce yıldır bu coğrafyanın hafızasını taşıyan Bintepeler'i, bundan sonra gökyüzünden de koruyacağız" ifadelerini kullandı.
